อว. เดินหน้ากระชับความร่วมมือจีน “ดนุพร” นำคณะเยือนเหวินชาง ต่อยอดเทคโนโลยีขั้นสูง อวกาศ–พลังงานนิวเคลียร์ พร้อมเล็งดึงองค์ความรู้ SMR เตรียมความพร้อมกำลังคนรับมือโจทย์พลังงานแห่งอนาคต

          นายดนุพร ปุณณกันต์ ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) และ ทพญ.ศรีญาดา ปาลิมาพันธ์ ที่ปรึกษารัฐมนตรีว่าการกระทรวง อว. ได้รับมอบหมายจาก ศ.ดร.ยชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวง อว. ให้เป็นผู้แทนในการเดินทางเยือนสาธารณรัฐประชาชนจีนพร้อมด้วยผู้บริหารจากสถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (สดร.) สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) (สทอภ.) หน่วยบริหารจัดการทุนด้านเทคโนโลยีและนวัตกรรมเพื่ออุตสาหกรรมแห่งอนาคต (บพค.) อัครราชทูตที่ปรึกษา (ฝ่าย อววน.) ณ กรุงปักกิ่ง และผู้อำนวยการกองการต่างประเทศ สำนักงานปลัดกระทรวง อว. เดินทางเยือนเมืองเหวินชาง มณฑลไห่หนาน สาธารณรัฐประชาชนจีน ระหว่างวันที่ 22–25 สิงหาคม 2569 โดยมีองค์การบริหารอวกาศแห่งชาติจีน (China National Space Administration: CNSA) และบรรษัทอุตสาหกรรมนิวเคลียร์แห่งชาติจีน (China National Nuclear Corporation: CNNC) ให้การต้อนรับ

         การนำคณะเยือนเมืองเหวินชางครั้งนี้ เพื่อศึกษาเทคโนโลยีขั้นสูงของจีนในสาขาอวกาศ ปัญญาประดิษฐ์ การประมวลผลข้อมูลขนาดใหญ่ และพลังงานนิวเคลียร์ขนาดเล็กแบบโมดูลาร์ (Small Modular Reactor: SMR) ตลอดจนแสวงหาแนวทางต่อยอดความร่วมมือด้านการวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยี การถ่ายทอดองค์ความรู้ และการพัฒนากำลังคนระหว่างไทยและจีน เพื่อรองรับการพัฒนาอุตสาหกรรมแห่งอนาคตของประเทศไทย

         โดยในวันที่ 25 ส.ค. นายดนุพร ได้เป็นประธานในพิธีเปิดงาน “2026 Wenchang International Aviation and Aerospace Forum” ร่วมกับ Mr. Liu Xiaoming, Governor of Hainan Province โดยมีผู้แทนจากหน่วยงานภาครัฐ สถาบันวิจัย มหาวิทยาลัย ภาคอุตสาหกรรม และองค์กรที่เกี่ยวข้องด้านการบินและอวกาศจากหลายประเทศ เข้าร่วมกว่า 500 คน เพื่อแลกเปลี่ยนวิสัยทัศน์ องค์ความรู้ และแนวทางการพัฒนาอุตสาหกรรมการบินและอวกาศ รวมถึงเทคโนโลยีแห่งอนาคต ซึ่งสะท้อนบทบาทของประเทศไทยในการแสวงหาโอกาสและสร้างเครือข่ายความร่วมมือด้านเทคโนโลยีอวกาศกับนานาประเทศ โดยเฉพาะการเชื่อมโยงองค์ความรู้จากภาครัฐ สถาบันวิจัย มหาวิทยาลัย และภาคอุตสาหกรรม เพื่อยกระดับขีดความสามารถด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรมของไทย

         โอกาสนี้ ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวง อว. และ ที่ปรึกษา รมว.อว. ได้ร่วมเป็นสักขีพยานในพิธีเปิดป้ายห้องปฏิบัติการร่วมว่าด้วยกลุ่มดาวเทียมประมวลผลอัจฉริยะ (Joint Laboratory on Intelligent Computing Satellite Constellation) อย่างเป็นทางการ ซึ่งเป็นความร่วมมือระหว่าง สทอภ. และ Hainan Satellite Data and Application Research Center ภายใต้ CNSA โดยมุ่งเน้นการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) บูรณาการกับเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการวิเคราะห์และใช้ประโยชน์จากข้อมูลดาวเทียมอย่างเป็นรูปธรรม โดยมี ดร.พีร์ ชูศรี รองผู้อำนวยการ สทอภ. เข้าร่วม

         นอกจากนี้ ยังได้เยี่ยมชมโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ขนาดเล็กแบบโมดูลาร์ (Small Modular Reactor: SMR)—Linglong One (ACP100) ซึ่งเป็นเครื่องปฏิกรณ์นิวเคลียร์ขนาดเล็กแบบโมดูลาร์ (Small Modular Reactor- SMR) ที่พัฒนาโดยจีน และเป็น SMR เชิงพาณิชย์บนบกแห่งแรกของโลก (the world’s first commercial land-based SMR) ในมณฑลไห่หนาน รวมทั้งสังเกตการณ์ระบบควบคุมการปฏิบัติการของโรงไฟฟ้า ซึ่งบริหารจัดการโดย Hainan Nuclear Power Co., Ltd. (HPNC) ภายใต้การกำกับดูแลของ China National Nuclear Corporation (CNNC) โดยมี Mr. Deng Xiaoliang, Vice President of Hainan Nuclear Power Co. Ltd (HPNC) และ Mr. Wang Yongge, Chairman of China National Nuclear Coprpartion Overseas Ltd. (CNOS) ให้การต้อนรับ

         นายดนุพร กล่าวว่า ความต้องการใช้พลังงานของประเทศไทยมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้น โดยเฉพาะในนิคมอุตสาหกรรมและพื้นที่เศรษฐกิจที่ต้องการไฟฟ้าที่มีเสถียรภาพ ดังนั้นหากประเทศไทยจะนำเทคโนโลยี SMR มาใช้ในอนาคต เราจึงจำเป็นต้องเตรียมความพร้อมตั้งแต่วันนี้ กระทรวง อว. จะมีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในการเตรียมกำลังคน สร้างองค์ความรู้ และสนับสนุนการวิจัยและพัฒนา โดยให้มหาวิทยาลัยและสถาบันวิจัยเข้ามามีส่วนร่วมตั้งแต่ระยะเริ่มต้น ตลอดจนสร้างความตระหนักรู้แก่ประชาชน และสร้างระบบนิเวศ (Ecosystem) ที่เชื่อมโยงทั้งภาครัฐ สถาบันวิจัย มหาวิทยาลัย ภาคเอกชน และหน่วยงานกำกับดูแลเข้าด้วยกัน นอกจากนี้ ความร่วมมือกับจีนในการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ การถ่ายทอดเทคโนโลยี การพัฒนาบุคลากร และการเรียนรู้จากประสบการณ์จริง จะถือเป็น “Springboard” สำคัญที่ช่วยยกระดับขีดความสามารถของไทย เพื่อเตรียมความพร้อมสำหรับเทคโนโลยีพลังงานแห่งอนาคตได้อย่างเป็นรูปธรรม

         ด้าน ทพญ.ศรีญาดา ได้ร่วมแลกเปลี่ยนเชิงนโยบายกับผู้บริหารฝ่ายจีนเกี่ยวกับการเลือกพื้นที่และปัจจัยสำคัญในการจัดตั้งโรงไฟฟ้า SMR โดยตั้งข้อสังเกตว่าพื้นที่ตั้งโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ของจีนหลายแห่งอยู่บริเวณใกล้ชายฝั่งทะเล และสอบถามถึงหลักเกณฑ์สำคัญที่ต้องพิจารณาเป็นลำดับแรกในการพัฒนาโครงการ SMR ซึ่งฝ่ายจีนให้ความสำคัญสูงสุดกับ ความปลอดภัย ทั้งในด้านเทคโนโลยี ระบบการปฏิบัติการ และการกำกับดูแล ควบคู่กับการสร้างความรู้ความเข้าใจและความตระหนักรู้แก่ประชาชน เพื่อสร้างความเชื่อมั่นและการยอมรับต่อเทคโนโลยีนิวเคลียร์

         ทั้งนี้ อว. พร้อมแสวงหาแนวทางความร่วมมือกับจีนในการแลกเปลี่ยนผู้เชี่ยวชาญ การส่งบุคลากรไทยเข้ารับการฝึกอบรมและพัฒนาทักษะกับ CNNC การแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และประสบการณ์ ตลอดจนการวิจัยและพัฒนาร่วมกัน เพื่อสร้างขีดความสามารถของประเทศไทยและวางรากฐานสำหรับการพัฒนาเทคโนโลยี SMR ของไทยในอนาคต