ครั้งแรกของไทยกับความร่วมมือขับเคลื่อนมาตรฐานสากล IDDSI เพื่อยกระดับความปลอดภัยและคุณภาพชีวิตผู้สูงวัย

สถาบันอาหาร ร่วมกับ ศูนย์เทคโนโลยีโลหะและวัสดุแห่งชาติ (เอ็มเทค) สวทช. ผนึกกำลังครั้งสำคัญขับเคลื่อนนวัตกรรมอาหารไทยสู่สังคมสูงวัย เปิดตัวการรับรองมาตรฐานสากล IDDSI สำหรับผู้สูงอายุและผู้มีภาวะกลืนลำบาก พร้อมลงนามความร่วมมือทางวิชาการและส่งมอบนวัตกรรมเครื่องมือทดสอบฝีมือคนไทย เพื่อยกระดับความปลอดภัยและคุณภาพชีวิตผู้สูงวัยอย่างเป็นรูปธรรม

     (วันที่ 1 ตุลาคม 2569) ณ ห้องอมรินทร์ ชั้น 3 ศูนย์การเรียนรู้อาหารไทย สถาบันอาหาร จัดงาน “FOOD INNOVATION FOR AGING SOCIETY: ขับเคลื่อนนวัตกรรมอาหารไทยสำหรับสังคมสูงวัย” ขึ้น โดย นางสาวไปยดา หาญชัยสุขสกุล ผู้อำนวยการสถาบันอาหาร กล่าวต้อนรับและเปิดงาน ระบุว่า ประเทศไทยได้ก้าวสู่สังคมสูงวัยอย่างต่อเนื่อง ส่งผลให้ความต้องการอาหารที่ตอบโจทย์ด้านสุขภาพ โภชนาการ และความปลอดภัยเพิ่มสูงขึ้น โดยเฉพาะในกลุ่มผู้สูงอายุและผู้ที่มีภาวะเคี้ยวหรือกลืนลำบาก อาหารจึงไม่ได้เป็นเพียงเรื่องของโภชนาการเท่านั้น แต่ยังเชื่อมโยงโดยตรงกับคุณภาพชีวิต ความปลอดภัย และการดำรงชีวิตประจำวันของผู้บริโภค สถาบันอาหารในฐานะหน่วยงานส่งเสริมอุตสาหกรรมอาหาร ให้ความสำคัญกับการนำวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี นวัตกรรม และมาตรฐานสากล มาประยุกต์ใช้เพื่อสนับสนุนผู้ประกอบการตลอดห่วงโซ่อาหาร นอกจากนี้ ยังมีความพร้อมทางห้องปฏิบัติการและองค์ความรู้ในการตรวจวิเคราะห์คุณสมบัติทางกายภาพ เนื้อสัมผัส ความหนืด รวมถึงระดับและลักษณะของอาหารปรับเนื้อสัมผัสตามมาตรฐาน IDDSI อีกทั้งยังมีศักยภาพในการให้บริการ พัฒนาสูตรผลิตภัณฑ์และนวัตกรรมอาหารเพื่อต่อยอดสู่เชิงพาณิชย์ การร่วมมือกับเอ็มเทค สวทช. ในครั้งนี้ จึงเป็นการนำองค์ความรู้และเครื่องมือทดสอบอย่าง Flow Tester และ Fork Tester มาประยุกต์ใช้เพื่อยกระดับผลิตภัณฑ์อาหารให้เหมาะสมกับผู้สูงอายุและผู้มีภาวะกลืนลำบากตามกรอบมาตรฐานสากล IDDSI อย่างเป็นรูปธรรม

    ด้าน รศ. ดร.เติมศักดิ์ ศรีคิรินทร์ ผู้อำนวยการศูนย์เทคโนโลยีโลหะและวัสดุแห่งชาติ (เอ็มเทค) สวทช. แสดงปาฐกถาพิเศษในหัวข้อ “แนวทางความร่วมมือด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรมอาหารสำหรับผู้สูงอายุ และการจัดทำ Roadmap” โดยระบุว่า ปัจจุบันโครงสร้างประชากรไทยเปลี่ยนผ่านสู่สังคมสูงวัยอย่างสมบูรณ์ อาหารจึงเป็นปัจจัยสำคัญในการป้องกันภาวะแทรกซ้อนและส่งเสริมสุขภาวะของผู้สูงอายุ 

     ทั้งนี้ รศ. ดร.เติมศักดิ์ ได้เสนอแนวทางความร่วมมือ 4 มิติหลัก ได้แก่ 1. การพัฒนาองค์ความรู้และฐานข้อมูล ที่ตอบโจทย์ผู้สูงอายุไทยเชิงลึก 2. การพัฒนามาตรฐาน ระบบทดสอบ และการรับรองที่น่าเชื่อถือ ผ่านการขับเคลื่อนมาตรฐาน IDDSI และการตรวจวิเคราะห์ด้วยเครื่องมือมาตรฐาน 3. การส่งเสริมการถ่ายทอดเทคโนโลยีและการใช้ประโยชน์เชิงพาณิชย์ เพื่อให้ผู้ประกอบการเข้าถึงองค์ความรู้และเครื่องมือทดสอบ และ 4. การจัดทำ Roadmap อาหารสำหรับผู้สูงอายุของประเทศ เพื่อกำหนดทิศทางระยะสั้น กลาง และยาว ตั้งแต่งานวิจัยต้นน้ำจนถึงการใช้ประโยชน์จริงในระบบบริการสุขภาพ 

     ดร.ชัยวุฒิ กมลพิลาส นักวิจัยอาวุโส เอ็มเทค สวทช. บรรยายในหัวข้อ “มาตรฐาน IDDSI และการตรวจวิเคราะห์ด้วยเครื่อง Flow Tester และ Fork Tester: ยกระดับอาหารสำหรับผู้มีภาวะกลืนลำบาก สู่มาตรฐานเพื่อสังคมสูงวัย” โดยกล่าวว่า ความสำคัญของมาตรฐานสากล IDDSI (International Dysphagia Diet Standardisation Initiative) ซึ่งแบ่งอาหารและเครื่องดื่มเป็น 8 ระดับ (0-7) เพื่อช่วยเหลือผู้ป่วยและผู้สูงอายุที่มีปัญหาภาวะกลืนลำบากจากการเสื่อมถอยของอวัยวะภายในช่องปาก ไม่ให้เกิดภาวะสำลักจนนำไปสู่ปอดติดเชื้อ ด้วยเหตุนี้ เอ็มเทค สวทช. ได้ออกแบบและพัฒนาต้นแบบอุปกรณ์ Flow Tester และ Fork Tester ตามแนวคิด User-oriented Design เพื่อลดความผิดพลาดและเพิ่มความแม่นยำจากการทดสอบด้วยมือแบบดั้งเดิม อุปกรณ์ดังกล่าวมีน้ำหนักเบา ผลิตได้ภายในประเทศ และปัจจุบันสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ได้กำหนดให้การแสดงฉลากอาหารปรับเนื้อสัมผัสต้องมีผลการวิเคราะห์จากห้องปฏิบัติการหรือหน่วยงานที่ใช้เครื่องมือมาตรฐานดังกล่าว ซึ่งเอ็มเทค สวทช. ได้ถ่ายทอดเทคโนโลยีการผลิตให้แก่ภาคเอกชนเพื่อจำหน่ายแก่ผู้ประกอบการหรือหน่วยงานที่สนใจพัฒนาผลิตภัณฑ์อาหารปรับเนื้อสัมผัสแล้ว รวมถึงเปิดให้บริการทดสอบผลิตภัณฑ์อาหารที่ต้องการระบุฉลากตามเกณฑ์ IDDSI แก่ผู้ประกอบการที่สนใจ

     ภายในงานได้มีพิธีลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือทางวิชาการ ระหว่าง สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ โดยเอ็มเทค และ สถาบันอาหาร เพื่อร่วมกันผลักดันการเป็นหน่วยทดสอบอาหารปรับเนื้อสัมผัสที่ต้องการติดฉลากตามเกณฑ์ IDDSI การวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีโครงสร้างอาหารและบรรจุภัณฑ์แห่งอนาคต ตลอดจนพัฒนาเทคนิคการตรวจวัดแบบรวดเร็ว (Rapid Test) พร้อมกันนี้ได้มีพิธีมอบเครื่อง Flow Tester และ Fork Tester จากเอ็มเทค สวทช. ให้แก่สถาบันอาหาร เพื่อใช้เป็นฐานรากสำคัญในการเสริมศักยภาพด้านการบริการวิชาการ การตรวจวิเคราะห์ และสนับสนุนให้ผู้ประกอบการไทยสามารถพัฒนาผลิตภัณฑ์อาหารปลอดภัยที่ได้มาตรฐานสากล เพื่อดูแลคุณภาพชีวิตของสังคมผู้สูงวัยอย่างยั่งยืนต่อไป

     เอ็มเทค สวทช. พร้อมถ่ายทอดเทคโนโลยีการผลิตเครื่องดังกล่าวให้กับผู้ประกอบการที่ต้องการผลิตและจำหน่าย และเปิดรับบริการทดสอบความหนืดของอาหารและเครื่องดื่มตามมาตรฐาน IDDSI ติดต่อขอรับการถ่ายทอดเทคโนโลยีและบริการทดสอบความหนืด ได้ที่ฝ่ายพัฒนาธุรกิจ (คุณชนิต วานิกานุกูล) โทรศัพท์ 0 2564 6500 ต่อ 4788
อีเมล chanitw@mtec.or.th หรือติดต่อสถาบันอาหาร (NFI) ขอรับบริการตรวจวิเคราะห์ ได้ที่่แผนกบริการลูกค้า
สถาบันอาหาร โทรศัพท์ 0 2422 8688 ต่อ 5301 – 5309 อีเมล cslab@nfi.or.th  / Line OA @nfithailand

เผยแพร่ข่าว : นางสาวเยาวลักษณ์  ทับช้างโท

สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม
กลุ่มสื่อสารองค์กร
โทรศัพท์ 0 2333 3700
E-mail : pr@mhesi.go.th
Facebook : MHESIThailand
Instagram : mhesithailand
Tiktok : @mhesithailand
X (Twitter) : @MHESIThailand
YouTube : @MHESIThailand
Call Center 1313