“ศุภชัย” นำประชุมขับเคลื่อนการถ่ายทอดเทคโนโลยีหน่วยงานรัฐ หนุน สอวช. ดึงผู้เชี่ยวชาญจากสหราชอาณาจักร ถกแนวคิด “GOTT UK” ปูทางตั้ง “GOTT Thailand” มุ่งผลักดันเศรษฐกิจใหม่ของประเทศ

          เมื่อวันที่ 27 ส.ค. ศ.ดร.ศุภชัย ปทุมนากุล ปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) มอบนโยบายในงานการประชุมขับเคลื่อนการถ่ายทอดเทคโนโลยีสำหรับหน่วยงานของรัฐ ร่วมกับผู้บริหารระดับสูงของ Government for Technology Transfer (GOTT) สหราชอาณาจักร ซึ่งจัดโดยสำนักงานสภานโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ (สอวช.) ร่วมกับ สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ภายใต้ กระทรวง อว. โดยมี ดร.สุรชัย สถิตคุณารัตน์ ผู้อำนวยการ สอวช. คณะผู้บริหาร ตลอดจนเจ้าหน้าที่หน่วยงานในสังกัด อว. เข้าร่วม ณ ห้องแถลงข่าว ชั้น 1 สำนักงานปลัดกระทรวง อว. (โยธี) 

         ศ.ดร.ศุภชัย กล่าวว่า ที่ผ่านมา อว. ได้มีการหารือถึงแนวทางขับเคลื่อนการถ่ายทอดเทคโนโลยีสำหรับหน่วยงานของรัฐในรูปแบบเดียวกับ GOTT ของสหราชอาณาจักร และได้มอบหมายให้ สอวช. ศึกษาข้อมูลและดำเนินงาน ซึ่งการจะริเริ่มขับเคลื่อนเรื่องนี้ได้ ต้องอาศัยผู้เชี่ยวชาญและประสบการณ์ตรงจากหน่วยงานที่มีการดำเนินงานมาก่อน ซึ่งหนึ่งในนั้นก็คือ GOTT ของสหราชอาณาจักร นอกจากนี้ การประชุมในครั้งนี้ยังถือเป็นโอกาสอันดีที่ได้รวมตัวแทนหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการวิจัยของไทยหลายหน่วยงานมาร่วมแลกเปลี่ยนความรู้และประสบการณ์ร่วมกัน โดยคาดหวังว่าหลังการประชุมจะทำให้เห็นภาพแนวทางการขับเคลื่อนให้เกิด GOTT ของประเทศไทยชัดเจนยิ่งขึ้น

         ดร.สุรชัย กล่าวว่า หนึ่งในเป้าหมายการเปลี่ยนแปลงเชิงยุทธศาสตร์ของ สอวช. คือ การกระจายโอกาสทางเศรษฐกิจและยกระดับฐานรากด้วยนวัตกรรม ถือเป็นกระดูกสันหลังที่จะช่วยขับเคลื่อนเศรษฐกิจมูลค่าสูง เน้นการสร้างระบบนิเวศนวัตกรรมที่เชื่อมโยงงานเทคโนโลยีขั้นสูง (Deep Tech) จากรั้วมหาวิทยาลัยสู่การใช้ประโยชน์จริงในภาคอุตสาหกรรม สอวช. ยังได้แต่งตั้งคณะทำงานศึกษาและขับเคลื่อนการถ่ายทอดเทคโนโลยีสำหรับหน่วยงานของรัฐและศึกษาแนวทางการผลักดันเศรษฐกิจใหม่ของประเทศผ่านการถ่ายทอดเทคโนโลยี เพื่อร่วมกันออกแบบระบบและโครงสร้างพื้นฐานที่สอดคล้องกับนโยบายระดับประเทศ ทั้งนี้ สอวช. จะทำหน้าที่เป็นตัวกลางประสานการทำงานร่วมกับหน่วยงานต่าง ๆ ภายใต้กระทรวง อว. รวมถึงหน่วยงานวิจัยนอกกระทรวง อว. ด้วย

         ภายในงานยังมีการบรรยายพิเศษในหัวข้อ “บทบาทของสถาบันวิจัยของรัฐในการถ่ายทอดเทคโนโลยีเพื่อสร้างผลกระทบทางเศรษฐกิจและสังคม” และประสบการณ์ดำเนินงานของ GOTT UK โดย Dr. Alison Campbell ประธานเจ้าหน้าที่บริหารของ GOTT โดย Dr. Alison ได้เล่าให้เห็นภาพการทำงานของ GOTT UK ที่ทำหน้าที่เป็นกลไกกลางในการยกระดับการบริหารจัดการทรัพย์สินทางปัญญา (IP) และการถ่ายทอดเทคโนโลยีของหน่วยงานวิจัยภาครัฐ (Public Sector Research Organisations: PROs) โดยไม่ได้เข้าไปถือครองทรัพย์สินทางปัญญาแทนหน่วยงาน แต่ทำหน้าที่เสริมศักยภาพในส่วนที่แต่ละองค์กรยังขาด ตั้งแต่การค้นหาและประเมินศักยภาพของสินทรัพย์ทางความรู้ (Knowledge Assets) การสนับสนุนการพิสูจน์แนวคิด (Proof of Concept) การให้คำปรึกษาด้าน IP และการพัฒนาธุรกิจ ตลอดจนการสร้างทักษะและเครือข่ายของบุคลากรด้าน Technology Transfer

         หัวใจสำคัญของโมเดล GOTT คือการสร้างแพลตฟอร์มแห่งชาติ (National Platform) และการสร้างขีดความสามารถหรือศักยภาพร่วม (Shared Capability) โดยไม่สร้างระบบขึ้นมาทำงานทับซ้อนกับศักยภาพที่มีอยู่ แต่ให้การสนับสนุนตามระดับความพร้อมและช่องว่างของแต่ละองค์กร ซึ่งจากประสบการณ์ของ GOTT UK พบว่าการพยายามสนับสนุนทุกหน่วยงานในระดับเดียวกันไม่สามารถทำได้อย่างมีประสิทธิภาพ จึงปรับมามุ่งเน้นองค์กรที่มีความพร้อมและศักยภาพในการสร้างผลลัพธ์ โดยบางแห่ง GOTT ทำหน้าที่เพียงให้คำปรึกษาและเชื่อมเครือข่าย ขณะที่บางแห่งต้องเข้าไปช่วยพัฒนานโยบายและระบบ IP ตั้งแต่ต้น ขณะเดียวกัน GOTT ยังให้ความสำคัญกับการเชื่อมงานวิจัยกับ ภาคธุรกิจ นักลงทุน และผู้ประกอบการเพื่อให้งานวิจัยก้าวจากเทคโนโลยีไปสู่โอกาสในเชิงพาณิชย์ (Commercial Opportunity) โดยใช้เครือข่ายผู้เชี่ยวชาญภายนอกมาสนับสนุนด้านการพัฒนาธุรกิจ (Business Development) การประเมินมูลค่า (Valuation) รวมถึงแนวคิดผู้ประกอบการในองค์กร (Entrepreneur in Residence) ผ่านการนำผู้มีประสบการณ์ทางธุรกิจเข้ามาช่วยพัฒนาข้อเสนอทางธุรกิจ (Business Proposition) และ Spin-out ตลอดจนการเชื่อมโยงกับเงินร่วมลงทุน (Venture Capital) เพื่อสนับสนุนการพัฒนาโอกาสทางธุรกิจของงานวิจัยด้วย

         ประสบการณ์ของสหราชอาณาจักรจึงชี้ว่า การสร้างระบบ Technology Transfer ที่เข้มแข็งไม่ใช่เพียงเรื่องของเงินทุน แต่ต้องดำเนินการควบคู่กันทั้ง “Minds, Metrics and Money” ได้แก่ การสร้างวัฒนธรรมที่พร้อมรับความเสี่ยง การกำหนดตัวชี้วัดที่สะท้อนผลลัพธ์จริง และการมีเงินทุนสนับสนุนในช่วงสำคัญของการพัฒนาเทคโนโลยี บทเรียนดังกล่าวเป็นแนวทางสำคัญต่อการพัฒนา GOTT Thailand ให้เป็น National Technology Transfer Platform ที่เชื่อมและเสริมศักยภาพของสถาบันวิจัย มหาวิทยาลัย ภาคธุรกิจ นักลงทุน และผู้เชี่ยวชาญ เพื่อเร่งเปลี่ยนองค์ความรู้และผลงานวิจัยของภาครัฐไปสู่การใช้ประโยชน์ และสร้างผลกระทบทางเศรษฐกิจและสังคมอย่างเป็นรูปธรรม โดย สอวช. อยู่ระหว่างศึกษารูปแบบความเป็นไปได้ในการส่งเสริมและผลักดันการถ่ายทอดเทคโนโลยีของหน่วยงานรัฐ ซึ่งการแลกเปลี่ยนเรียนรู้จากประสบการณ์การดำเนินงานจริงของ GOTT UK ในครั้งนี้ จะเป็นประโยชน์ในการเดินหน้าโครงการของประเทศไทยให้บรรลุผลสำเร็จต่อไป