“ยศชนัน” ย้ำไทยต้องเปลี่ยนจาก “ผู้ตาม” เป็น “ผู้สร้าง” ใช้ AI ขับเคลื่อนเทคโนโลยีและนวัตกรรม ไม่ใช่แค่ตามโลกให้ทัน

เมื่อวันที่ 31 ตุลาคม 2569 ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ปาฐกถาพิเศษในหัวข้อ “New World New Playbook โลกใหม่ กติกาใหม่ โอกาสใหม่” ภายในงาน Better Trade 2026 ณ ชั้น 5 ศูนย์การค้าสามย่านมิตรทาวน์

ศ.ดร.ยศชนัน กล่าวว่า เป้าหมายของประเทศไทยภายใต้แนวคิด Thailand Discovery Nation 2030 คือ “AI for Thai Discovery – Discover What the World Does Not Yet Know” หรือการเปลี่ยนจากประเทศที่นำความรู้จากทั่วโลกมาใช้ ไปสู่ประเทศที่สามารถสร้างความรู้ใหม่ให้กับโลกได้ เนื่องจากโลกกำลังเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ประเทศไทยจึงต้องเปลี่ยนบทบาทจาก “ผู้ตาม” เป็น “ผู้สร้าง” องค์ความรู้ด้วยตนเอง ที่ผ่านมาไทยยังพึ่งพาความรู้และเทคโนโลยีจากต่างประเทศมากกว่าร้อยละ 50 ทำให้ต้องคอยปรับตัวตามประเทศที่เป็นผู้คิดค้นเทคโนโลยี ดังนั้น ไทยจึงต้องเร่งพัฒนางานวิจัยและนวัตกรรม เพื่อสร้างความรู้และเทคโนโลยีใหม่ ๆ ของตนเอง และก้าวสู่การเป็นประเทศที่สามารถคิดค้นสิ่งใหม่และมีส่วนกำหนดทิศทางการเปลี่ยนแปลงของโลกได้

รองนายกฯ และ รมว.อว. กล่าวต่อว่า แม้เทคโนโลยีจะเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว บางเทคโนโลยีอาจมีอายุเพียง 1–3 เดือน แต่สิ่งที่ยังคงสำคัญคือพื้นฐานทางวิทยาศาสตร์ (Scientific Foundation) เพราะเป็นรากฐานของการคิดค้นและพัฒนาสิ่งใหม่ ๆ โดยนักคิดคนสำคัญในอดีตอย่างกาลิเลโอและไมเคิลแองเจโล แสดงให้เห็นว่าความรู้ด้านศิลปะ วิทยาศาสตร์ และสังคม สามารถนำมาเชื่อมโยงและใช้ร่วมกันได้ การเรียนรู้จึงไม่ควรจำกัดอยู่เพียงสาขาใดสาขาหนึ่ง หากประเทศไทยมีพื้นฐานความรู้ที่แข็งแกร่งและสามารถนำความรู้จากหลายด้านมาผสมผสานกัน ก็จะช่วยให้เกิดความคิดสร้างสรรค์และต่อยอดเป็นนวัตกรรมใหม่ ๆ ได้

“ปัญญาประดิษฐ์ (AI) เป็นเครื่องมือสำคัญที่ช่วยเชื่อมโยงความรู้จากหลายสาขาเข้าด้วยกัน ทำให้เราสามารถเรียนรู้และทำงานในเรื่องที่ไม่เคยศึกษาหรือไม่มีความเชี่ยวชาญมาก่อนได้ AI จึงช่วยลดข้อจำกัดในการเรียนรู้ เปิดโอกาสให้คนจากต่างสาขาทำงานร่วมกัน และช่วยเพิ่มความสามารถในการสร้างสรรค์สิ่งใหม่ ๆ รวมถึงเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ” ศ.ดร.ยศชนัน กล่าว

ศ.ดร.ยศชนัน กล่าวเพิ่มเติมว่า เทคโนโลยีในแต่ละยุคมีบทบาทต่อการพัฒนาโลกแตกต่างกัน โดยในยุคแรก มนุษย์มุ่งทำความเข้าใจธรรมชาติและสิ่งต่าง ๆ รอบตัว จนนำไปสู่การพัฒนาความรู้ด้านฟิสิกส์ เคมี และชีววิทยา ต่อมาในยุคอุตสาหกรรม มนุษย์ให้ความสำคัญกับการคาดการณ์สิ่งที่จะเกิดขึ้น เพื่อนำไปวางแผนการผลิตและการลงทุน แต่ในปัจจุบัน เมื่อมีเทคโนโลยี Generative AI และ Foundation Model เข้ามาช่วย มนุษย์ไม่ได้เพียงคาดการณ์สิ่งที่จะเกิดขึ้นอีกต่อไป แต่ยังสามารถใช้เทคโนโลยีช่วยคิด ออกแบบ และสร้างสิ่งใหม่ ๆ ให้ตอบโจทย์ความต้องการได้มากขึ้น โดยมีวิทยาศาสตร์เป็นพื้นฐานสำคัญ

“ประเทศไทยต้องเร่งพัฒนาความรู้ทางวิทยาศาสตร์ สร้างองค์ความรู้และเทคโนโลยีของตนเอง พร้อมนำ AI มาใช้ให้เกิดประโยชน์ เพื่อเปลี่ยนจากประเทศที่คอยตามการเปลี่ยนแปลงของโลก ไปสู่ประเทศที่สามารถสร้างนวัตกรรม คิดค้นเทคโนโลยีใหม่ และร่วมกำหนดทิศทางการพัฒนาโลก รวมถึงสร้างโอกาสใหม่ ๆ ให้กับประเทศไทยในอนาคต” ศ.ดร.ยศชนัน กล่าวเน้นย้ำ

ข่าว : นางสาวปาลิตา ตระกูลพานิชย์กิจ
ถ่ายภาพ : นายสุรกิจ แก้วมรกต

สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม
กลุ่มสื่อสารองค์กร
โทรศัพท์ 0 2333 3700
E-mail : pr@mhesi.go.th
Facebook : MHESIThailand
Instagram : mhesithailand
Tiktok : @mhesithailand
X (Twitter) : @MHESIThailand
YouTube : @MHESIThailand
Call Center 1313