“ศุภชัย” ปลัดกระทรวง อว. เปิดเวทีเสวนาระดับชาติ “Thailand Forum on Ethical Implications of AI in Research" สร้างความโปร่งใส ยกระดับมาตรฐานจริยธรรมการวิจัยไทยสู่สากล

             เมื่อวันที่ 3 กันยายน ศ.ดร.ศุภชัย ปทุมนากุล ปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เป็นประธานเปิดการประชุมเสวนาระดับชาติ “Thailand Forum on Ethical Implications of AI in Research" พร้อมบรรยายพิเศษ เรื่อง “จริยธรรมการวิจัยในกระทรวง อว.” โดยมี นางสาวสุณีย์ เลิศเพียรธรรม รองปลัดกระทรวง อว. นางสาววราภรณ์ รุ่งตระการ รองปลัดกระทรวง อว.ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ดร.อัณณ์ณิชา โตกิจกล้าธวัฒน์ ที่ปรึกษาด้านระบบวิจัย วช. ศ.นพ.ยง ภู่วรวรรณ หัวหน้าศูนย์เชี่ยวชาญเฉพาะทางด้านไวรัสวิทยาฯ คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ศ.กิตติคุณ นพ.สุทธิพร จิตต์มิตรภาพ ประธานคณะกรรมการพิจารณางบประมาณด้าน ววน. ประจำปี 2569 และประธานคณะทำงานที่ปรึกษาเพื่อการพัฒนาศูนย์รวมผู้เชี่ยวชาญ (Hub of Talents) และศูนย์กลางด้านความรู้ (Hub of knowledge) คณะผู้บริหารสถาบันอุดมศึกษา นักวิจัย นิสิตนักศึกษา และผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง เข้าร่วม ณ โรงแรมอีสติน แกรนด์ พญาไท กรุงเทพมหานคร

                ศ.ดร.ศุภชัย กล่าวว่า จริยธรรมการวิจัยเป็นรากฐานสำคัญของความน่าเชื่อถือทางวิชาการ ยิ่งในยุคที่เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) มีบทบาทในชีวิตประจำวันมากขึ้น ความท้าทายด้านจริยธรรมการวิจัยยิ่งทวีความซับซ้อน ในอดีต ประเทศไทยเคยเผชิญกรณีการทำผิดจริยธรรมวิจัย เช่น การลอกเลียนผลงาน (Plagiarism) ซึ่งกระทรวง อว. ได้เร่งตรวจสอบโดยได้รับความร่วมมือจากสถาบันอุดมศึกษาอย่างใกล้ชิด เหตุการณ์ดังกล่าวสะท้อนว่า การรักษาจริยธรรมวิจัยจะประสบความสำเร็จได้ก็ต่อเมื่อสถาบันอุดมศึกษาเข้ามามีส่วนร่วมอย่างจริงจัง

ศ.ดร.ศุภชัย กล่าวต่อว่า ในยุคที่โลกขับเคลื่อนด้วย AI นั้น AI Infrastructure มีบทบาทสำคัญต่อการดึงดูดการลงทุนและสร้างนักวิจัยให้ก้าวสู่การเป็น “Super Researcher” ดังนั้น การกำหนดแนวทางจริยธรรมการวิจัยต้องไม่เพียงป้องกันการละเมิด แต่ต้องสนับสนุนการใช้ AI อย่างถูกต้อง มีจริยธรรม และอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของผู้บริหารมหาวิทยาลัยอย่างรอบคอบ

”การประชุมครั้งนี้ ไม่เพียงสร้างความเข้าใจร่วมเกี่ยวกับจริยธรรมการใช้ AI ในการวิจัย แต่ยังเป็นจุดเริ่มต้นของเครือข่ายความร่วมมือข้ามสาขา เพื่อผลักดันมาตรฐานวิจัยไทยให้ยืนบนหลักคุณธรรมและโปร่งใส โดยมีเป้าหมายให้สอดคล้องกับมาตรฐานสากล และสามารถเผชิญการเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยีได้อย่างมั่นคง“ ปลัดกระทรวง อว. กล่าว

                    การประชุมเสวนาระดับชาติ “Thailand Forum on Ethical Implications of AI in Research" จัดขึ้นโดยสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) โดยได้รับเกียรติจาก ศ.นพ.ยง ภู่วรวรรณ และ ศ.กิตติคุณ นพ.สุทธิพร จิตต์มิตรภาพ มาให้ความรู้ด้านจริยธรรมการใช้ AI กับงานวิจัยและวิชาการ ตลอดจนการใช้ AI ในมิติสาขาวิชาการและการบูรณาการศาสตร์ และการเสวนาประเด็นมาตรฐานและจริยธรรมการวิจัย เรื่อง AI Platform และการพิจารณาใช้ในงานวิจัยมาตรฐานและจริยธรรมการวิจัยในสาขาวิชาการและในช่วงบ่ายเป็นการเสวนากลุ่มย่อย ในแต่ละสาขาวิชา เพื่อถ่ายทอดมุมมองเฉพาะด้าน และร่วมกันสรุปข้อเสนอแนะเพื่อนำไปเป็นข้อมูลในการจัดทำ แนวปฏิบัติกลาง (Guidelines) สำหรับการใช้ AI ในงานวิจัยที่เหมาะสม

ทำข่าว : นางสาวพรชิตา รุกขชาติ
ถ่ายภาพ : นางสาวอชิรญา รุจิระกุล
สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม
กลุ่มสื่อสารองค์กร
โทรศัพท์ 0 2333 3700
E-mail : pr@mhesi.go.th
Facebook : MHESIThailand
Instagram : mhesithailand
Tiktok : @mhesithailand
X (Twitter) : @MHESIThailand
YouTube : @MHESIThailand